За разлика од децентрализираниот пристап на САД и ЕУ, кинескиот модел е координиран – го води државата, а го спроведува целиот систем: од основните и средните училишта, преку универзитетите, до компаниите и истражувачките институти. Освен технолошките цели, Пекинг со овој пристап сака да ја зацврсти својата позиција како глобален лидер во областа на АИ – и во комерцијални и во геополитички рамки.
„Она што го прави Кина не е само развој на АИ – туку обликување на целата дигитална иднина според сопствени правила“, изјави д-р Роберт Аткинсон, претседател на Фондацијата за информатичка технологија и иновации од Вашингтон.
Кина: Податоци, чипови и образование
Покрај масовното финансирање, Кина интензивно развива сопствени модели на вештачка интелигенција засновани на големи јазични модели, отвора свои дата-центри и гради домашно производство на напредни чипови – во обид да ги заобиколи западните технолошки бариери. Во образовниот систем, АИ веќе станува задолжителен предмет уште од основно образование, а високото образование сè повеќе се насочува кон практична примена на АИ во индустријата.
Оваа сеопфатна инфраструктура овозможува побрза примена на новите модели во здравството, транспортот, финансискиот сектор, но и во одбраната – што особено ги загрижува западните влади и компании.
Загрижена технолошка заедница на Западот
Во САД и Европа, експертите предупредуваат дека фрагментираното финансирање и недостатокот на јасна државна стратегија би можеле да го остават Западот чекор зад Кина. Иако најголемите американски компании – OpenAI, Google, Meta и Microsoft – го предводат глобалниот развој на АИ, сè погласни се стравувањата дека без системска поддршка, долгорочната конкурентност е под ризик.
„Приватниот сектор не може сам да изгради АИ екосистем што ќе му парира на кинескиот модел. Потребна е силна синергија помеѓу образованието, регулативата и индустријата“, вели проф. Итан Молик од Wharton School на Универзитетот во Пенсилванија, објави порталот Time of India.
Кинескиот пристап кон развојот на АИ покажува како државната политика може да одигра клучна улога во технолошката еволуција. За западната технолошка заедница, ова е повик за будење – време е иновациите да не се темелат исклучиво на пазарната логика, туку и на стратешко размислување, системски алатки и визија што ги надминува кварталните извештаи. Прашањето не е само кој ќе развие помоќна АИ технологија, туку кој ќе постави одржлив и етички рамки за нејзина примена во свет кој брзо се менува.
Извор: web-mind.rs
