Според новата анализа, 162-те најголеми корпорации и здруженија потрошиле вкупно 343 милиони евра на лобирање кај европските законодавци и функционери во текот на минатата година, пренесува Euronews.
Извештајот на организациите Corporate Europe Observatory (CEO) и LobbyControl покажува дека годишните трошоци за лобирање се зголемиле за 13% помеѓу февруари 2024 и февруари 2025 година, додека во споредба со 2020 година е забележан раст од речиси една третина. Сепак, реалните износи веројатно се поголеми, имајќи предвид дека само субјектите кои што трошат повеќе од 1 милион евра се обврзани да ги пријават своите буџети за лобирање во Регистарот за транспарентност на ЕУ.
Кои компании трошат најмногу на лобирање?
Меѓу најголемите лобисти во Европската унија се вбројуваат технолошките гиганти како Meta и Microsoft, кои имаат буџети за лобирање од 9 и 7 милиони евра. Дополнително, значителни суми на лобирање трошат Европската банкарска федерација, Енергетската компанија Shell, Трговските здруженија FuelsEurope и BusinessEurope, Фармацевтските компании Bayer и Novartis и Европската федерација на фармацевтската индустрија и здруженија (EFPIA).
Со оглед на тоа што Законот за вештачка интелигенција стапи на сила минатата година, а Европската комисија во 2025 година планира усвојување на Планот за чиста индустрија, Акциониот план за пристапна енергија, Законот за клучни лекови и Унијата за штедење и инвестиции, се очекува трендот на раст на буџетите за лобирање да продолжи.
Извор: Freepik
„Со години го следиме растот на лобирањето во технолошкиот сектор, но загрижувачко е тоа што во последните пет години, индустриите што најмногу загадуваат, како што се енергетиката и хемиската индустрија, ги зголемија своите трошоци за лобирање за 44% и 31%,“ изјави Вики Кан од организацијата на извршниот директор за Euronews.
„Уште поголем проблем е тоа што Европската комисија оваа недела ќе го претстави Планот за чиста индустрија, кој е наклонет кон индустријата, додека во исто време се спроведува масовна дерегулација под изговор за „конкурентност“. Ова јасно покажува дека лобирањето носи резултати на штета на јавниот интерес,“ додаде Кан.
Повик за построга регулација на лобирањето
Организациите како LobbyControl ги повикуваат институциите на ЕУ да спроведат реформа на правилата за лобирање и да воведат посилни мерки за заштита од прекумерно влијание од индустриите, вклучително и подобрување на Регистарот за транспарентност на ЕУ, кој им овозможува на граѓаните подетален увид во активностите за лобирање.
„Единствениот начин да се воведат сериозни санкции за неточни податоци и да се подобри квалитетот на регистарот е со воведување на правно обврзувачки регистар за лобирање,“ порачаа организациите, додавајќи дека платформата ќе биде ревидирана до јули 2025 година. Анализата исто така го испитала бројот на состаноци помеѓу лобистите и функционерите на ЕУ, како и бројот на дозволи што им овозможуваат пристап до Европскиот парламент.
Кои сектори најмногу лобираат во ЕУ?
Секторите што предничат во трошоците за лобирање во ЕУ се технолошките компании, банкарството и финансискиот сектор, енергетиката, хемиската и агроиндустријата, меѓусекторските здруженија и фармацевтската индустрија. Како најактивен во лобирањето се истакнува BusinessEurope, кое има најголем број официјални средби со претставници на ЕУ – од 2014 година досега пријавиле 467 состаноци. Потоа, следуваат Google со 381 состанок, Airbus со 318, Здружението на европски производители на автомобили (ACEA) со 241 и Meta со 235 состаноци.
Овие податоци ја потенцираат итната потреба за построга регулација на лобирањето. Засега, ограничувањата важат само за тутунската индустрија, но се бара нивно проширување врз клучни области како климатската и еколошката регулатива.
Извор: bizlife.rs
