Проценките покажуваат дека најмалку половина од светската работна сила страда од burnout, но сепак, многумина и натаму се сомневаат во неговото вистинско постоење.
Што е burnout?
Светската здравствена организација (СЗО) го дефинира burnout-от како синдром поврзан со работата, кој настанува како резултат на хроничен стрес на работното место со кој не се управува на соодветен начин.
Иако не е признат како самостојна медицинска дијагноза, burnout-от е вклучен во дијагностичкиот прирачник на СЗО уште во 2019 година. Оваа состојба не е нова – научно се истражува уште од 1970-тите години во САД, што значи дека е присутна повеќе од 50 години.
Burnout-от станува сè почест како што хроничниот стрес и забрзаниот животен ритам стануваат норма, а луѓето одвојуваат сè помалку време за одмор и вистинско поврзување со другите.
Трите главни компоненти на burnout-от
Стручњаците идентификуваат три клучни елементи на burnout-от:
- Исцрпеност
Се манифестира физички, ментално и емоционално. Симптомите вклучуваат:- потешкотии со концентрација,
- ментална магла,
- проблеми со донесување одлуки,
- нарушен сон и
- постојано чувство на замор.
- Цинизам и оддалечување
Се појавува како дистанца од работата, колегите, па дури и од семејството и пријателите. Луѓето ја губат емпатијата, мотивацијата и влегуваат во површни односи. - Неефикасност
Се чувствува пад во продуктивноста и личната ефективност. Луѓето имаат чувство дека не можат да ги исполнат задачите, колку и да се трудат.
Дополнителни симптоми може да вклучуваат:
- чувство на преплавеност дури и при едноставни задачи,
- емоционални испади,
- психосоматски тегоби,
- потешкотии при будење,
- негативни чувства кон работата,
- неможност за планирање на идни цели.
Burnout не е мрзеливост
Професионалната исцрпеност не е мрзеливост, ниту само замор. Станува збор за сложен ментален и емоционален проблем кој директно влијае и на физичкото здравје.
Луѓето кои страдаат од burnout често не ги препознаваат основните сигнали на телото – глад, жед, потреба за сон – и продолжуваат да работат надвор од своите капацитети. Со текот на времето, телото испраќа сè посилни предупредувачки знаци преку разни здравствени симптоми, додека заморот станува постојана состојба.
Како да се справите со burnout?
Стручњаците предупредуваат дека хроничниот стрес не е природна состојба за човечкиот организам. Нашиот нервен систем е дизајниран да реагира на акутен (краткотраен) стрес, по што следува фаза на опоравување. Но, современиот животен ритам го поттикнува постојаниот стрес – што води кон сè поголема распространетост на burnout-от.
Затоа е важно:
- да ги препознаете знаците на burnout,
- да прифатите дека исцрпеноста не е ваша вина,
- да побарате стручна помош,
- да ги прилагодите работните навики и границите,
- и да си дадете дозвола за одмор и регенерација.
Burnout-от не се лекува преку викенд, туку преку промена на начинот на живеење. А најважниот чекор е – да не го игнорирате.
Извор – bizlife.rs
