Некогаш овие мали папагали со впечатливо зелено перје, сини крилја и препознатливи црвени дамки на главата и стомакот летале во бучни јата над шумите во аргентинската покраина Мисионес. Денес повеќе не постојат во дивината на Аргентина.
Ловот, нелегалната трговија со егзотични животни, уништувањето на нивните живеалишта и сечата на големите дрвја погодни за гнездење доведоа до локално исчезнување на овој вид.
Денес, благодарение на амбициозна програма за заштита на природата, научниците се обидуваат да ги вратат таму каде што припаѓаат.
Закрепнување по години поминати во заробеништво
Програмата, која ја координира организацијата Aves Argentinas во соработка со десетици институции од Аргентина и Бразил, се темели на спасување птици од нелегалната трговија, нивно одгледување во контролирани услови и подготовка за живот во дивината.
Многу од спасените птици поминале години, па дури и децении, во мали кафези.
Некои се соочуваат со прекумерна тежина поради несоодветна исхрана, други едвај летаат, а кај повеќето мускулите се ослабени, а перјето е оштетено. Сепак, најголемиот проблем не е физички.
„Птиците што долго време биле домашни миленици често губат нешто клучно за опстанок во природата – стравот“, објаснува Ди Нучи.
Затоа дел од рехабилитацијата подразбира повторно развивање на природните инстинкти, вклучително и препознавање на луѓето како потенцијална опасност.
Некои птици никогаш нема да се вратат во дивината
Не успеваат сите ари повторно да ги стекнат способностите потребни за живот во природата.
Постарите единки или оние што предолго биле во заробеништво често остануваат дел од програмата за размножување, формирајќи парови кои ќе одгледуваат нови генерации младенчиња со минимален контакт со луѓето.
Еден од нив е мажјакот по име Тормента, кој бил пронајден по силна бура во покраината Мисионес во 2025 година.
Некогаш не можел ниту да лета, а денес веќе има партнерка и експертите се надеваат дека ќе стане татко на младенчиња кои еден ден ќе се вратат во дивината.
Надежта доаѓа и од Бразил
Во програмата учествува и Parque das Aves од Бразил, каде што во последната сезона на гнездење се изведени 14 младенчиња.
Десет од нив наскоро треба да се приклучат на аргентинската програма.
За што помалку да се наруши природното однесување на птиците, родителите сами ги инкубираат јајцата и ги хранат младенчињата, додека експертите нивниот развој го следат преку камери поставени во гнездата.
Извор: Unsplash
Првото младенче по неколку децении
Кон крајот на 2025 година се случило нешто што заштитниците на природата го очекувале со години.
Во резерватот El Puente Verde се изведе првото младенче на синокрилата ара регистрирано во Аргентина по неколку децении.
Го доби името Хулијан.
Иако преживеа само еден месец, неговото раѓање се смета за историски момент.
„Папагалите родителството го учат преку искуство. Понекогаш има и загуби, но ако луѓето премногу се вмешуваат, возрасните птици никогаш нема да ги развијат неопходните родителски инстинкти“, објаснува Софија Салазар од организацијата Aves Argentinas.
Училиште за враќање во дивината
Пред да бидат пуштени во природата, птиците мора да совладаат уште една важна лекција – повторно да научат да летаат.
Во голем волиер сместен среде прашума, кој функционира како своевидно „училиште за диви животни“, птиците постепено ги обновуваат вештините неопходни за опстанок. Првите обиди најчесто се сведуваат на кратки скокови од гранка на гранка.
„Можеби звучи необично, но не секоја птица што има крилја знае да лета. Тоа е како дете што учи да оди“, вели Салазар.
Истовремено, птиците учат да ги препознаваат плодовите, пупките и цветовите со кои ќе се хранат кога ќе се вратат во шумата.
Враќање на небото без граници
Според планот на експертите, првите синокрилите ари треба да бидат пуштени во дивината во септември оваа година.
Секоја птица ќе носи мал предавател за научниците да можат да го следат нејзиното движење и прилагодување на новиот живот.
Доколку проектот успее, синокрилите ари по првпат по неколку децении повторно ќе можат слободно да летаат над шумите на Аргентина.
Во иднина, нивните јата би можеле повторно да ги поврзат популациите на овој вид во Аргентина, Бразил и Парагвај, враќајќи му на прашумското небо еден од неговите најубави жители.
Извор: odrzime.rs
